|
Tweet |
Elektrik sektöründeki, başta yangınlar olmak üzere; önemli sorunları,
bu sorunların temelinde yatan nedenleri ve
güvenli bir gelecek inşa etme adına; atılması gereken adımları,
İstanbul Elektrik Teknisyenleri Odası Başkanı Haluk Bozali anlatıyor.
Mesleki hayatına, elektrik teknisyeni olarak başladı ve
uzun yıllar; elektrik proje, tesisat ve taahhüt alanlarında faaliyet gösterdi ve
2022 yılından bu yana; İstanbul Elektrik Teknisyenleri Odası'nın başkanlığını yürütüyor.
Odanın en aktif başkanlarından biri olarak anılan Haluk Bozali,
özellikle; elektrik kaynaklı yangınların tespitlerini,
çözüm önerilerini ve projelerini anlattı.
-----
Haluk Bey, son dönemde;
ülkemiz arka arkaya çok üzücü olaylar yaşadı.
Özellikle; elektrik kaynaklı yangınlar ve kazalar
büyük can ve mal kayıplarına yol açtı.
Bu tür olaylar gündeme geliyor ama; kısa sürede unutuluyor.
Örneğin;
geçtiğimiz ay, Manisa Belediye Başkanı Sayın Ferdi Zeybek’in
elim vefatında elektrik tesisatının önemi,
kullanılan malzemelerin kalitesi konuşuldu.
Siz de bu olaylar üzerine; açıklamalar yaptınız.
Bu olayların temelinde, elektrik tesisatına dair; hangi sorunlar yatıyor?
Neler söylemek istersiniz?
-----
''Elektrik, artık; hava ve su gibi
insanların temel ihtiyaçlarından biri haline geldi.
Elektrik teknolojisi sürekli gelişiyor;
yeni buluşlar ve icatlar, evlerimize girdi.
Bu nedenle;
evlerimizde elektrikli cihazların sayısı, hızla artıyor.
Yeni çıkan ürünler çok.
Bu yüzden, ülke olarak;
vatandaşları, elektriği doğru kullanma ve
tehlikelerden korunma konusunda; ciddi şekilde bilinçlendirmemiz şart.
Biz de İstanbul Elektrik Teknisyenleri Odası olarak;
bu görevi üstlendik.
Vatandaşlara ne yapmaları gerektiğini açıklayarak; bilinçlendirmeye çalışıyoruz.
Ayrıca;
öğrencilerimize ve topluma, çeşitli iletişim kanallarıyla ulaşıp;
elektriğin doğru kullanımı ve önemi hakkında, eğitim veriyoruz.
Şimdi şöyle söyleyeyim:
Rahmetli Ferdi Bey’in olayında, tespit edilen eksikliklere bakıldığında;
kaçak akım rölesinin çalışmadığı ve
ana hattaki koruma ekipmanlarının, yerinde olmadığı anlaşılmış.
Ancak;
burada, rahmetli Ferdi Bey’in de hatası var.
Artık; bilmediğimiz veya yetkin olmadığımız,
özellikle tehlikeli işlere; asla müdahil olmamayı, öğrenmeliyiz.
Örneğin;
Avrupa’da, insanlar bu konuda çok bilinçli;
işi bilmeden “Ben hallederim” diye arızaya girmiyor,
sigortanın atmış olduğunu söylüyorlar.
Hiçbir şey anlamadan karışmıyorlar.
Rahmetli Ferdi Bey de ne olduğunu tam bilemeden,
o makine dairesine girdi ve orası, standartlara uygun değildi;
fiziki eksiklikler nedeniyle, başına böyle bir kaza geldi.
Kendisine tekrar; Allah’tan rahmet, yakınlarına başsağlığı diliyorum.
Fakat şunu unutmamalıyız ki;
bu tür insanlar ülkemizin zenginlikleridir,
ülke olarak; onları yetiştirmek için büyük masraflar harcıyoruz.
Biz de toplum olarak;
tıpkı trafik ışığında kırmızıda geçmemeyi içselleştirdiğimiz gibi
bu güvenlik kurallarını da aynı şekilde benimsemeliyiz.''
-----
Çok güzel bir örnek oldu.
Peki; kalitesiz malzeme ve ürün kullanımından söz edelim.
Bu konuda neler söylemek istersiniz?
-----
''Hatalı tesisat uygulamaları,
sektörde maalesef; en ciddi sorunlardan biridir.
Bununla birlikte;
Türk Standartları Enstitüsü’nün onay süreçlerindeki aksaklıklar ve
denetimdeki eksiklikler de büyük problem.
Standartlara uygun olmayan ürünler;
onay sürecinden geçmeden piyasaya çıkabiliyor,
denetim mekanizmalarında açıklar var.
Bu durum; hepimiz için ciddi güvenlik açığı demektir.
Elektrik tesisatında doğru ürün seçmek ve
kaliteli malzeme kullanmak çok önemli;
ayrıca, tesisatların periyodik bakımı ve denetimi; mutlaka yapılmalı.
Bu unsurlar eksik kalınca, büyük riskler ortaya çıkıyor.''
-----
Peki, tespit ettiğiniz bu eksikliklere yönelik neler yapabiliriz?
Üstesinden gelmek için nasıl adımlar atmayı planlıyorsunuz?
Bildiğiniz gibi, başkanlığınız süresince;
çok sayıda önemli proje hayata geçirdiniz.
Özellikle gençlere yönelik düzenlediğiniz;
elektrikçileri yetiştirme yarışması, büyük beğeni topladı;
bu sayede, bu yaşlardan itibaren; mesleki bilinç ve tutku oluşturabiliyoruz.
Ayrıca, değinmek istediğimiz bir başka konu var: korsan elektrikçiler.
Günümüzde maalesef; çoğu kişi ihtiyacı olduğunda,
çevresindeki tanıdık bir elektrikçiye başvuruyor;
belgesinin olup olmadığını sorgulamadan.
Bu konuda, neler düşünüyorsunuz?
İnsanlara bu tip durumlarda ne tavsiye edersiniz?
-----
''Şimdi, samimi olarak itiraf edeyim;
4 yıldır, oda başkanıyım ama;
bugüne kadar, bu konuda başvurmadığımız resmi kurum kalmadı.
Her kurumla görüştük, yazılı başvurular yaptık.
Ne var ki; denetimlerde, işleyiş hep aksıyor.
Yapı denetim yasasında, aslında; devletin sorumluluğu,
müteahhitler ve yapı denetim şirketlerine devredildiği için kontrol sistemi zayıf.
Yapı denetimlerinin denetiminde,
devlete kayıtlı ve diplomalı ustalar bulundurulması gerekiyor, ama;
mevzuat, sadece kağıtta.
Oysa; ülke genelinde 2025 yılından beri, tesisat kontrolleri yapıyoruz;
bu süreçte, ben ve ekip arkadaşlarım;
yaklaşık, 150 yapıyı denetledik ve
tek bir tane belgeli yetkili elektrikçiye rastlamadık.
Oysa, biz;
devlete kayıtlı, vergisini ödeyen, diploması olan profesyonel elektrikçileriz.
Oda sicillerimiz var;
ayrıca, bize elektrik işi yapabileceğine dair; her yıl yenilenen
“Serbest Tesisatçı Belgesi” veriliyor.
Yapılması gereken çok basit:
İnşaata başlandığında, belediye;
binanın elektrik tesisatçısını, mühendislere sorup; belgesini kontrol etmeli.
Üyelikler her yıl yenilendiği için,
bir kazada işi yapamamışsa; ertesi yıl, yenileme yapılmaz.
Maalesef, yapı denetimleri bu konuda sınıfta kaldı; büyük ölçüde işlevsiz.
Sorumluluk, belediyelere de düşüyor:
Belediyeler, yapı ruhsatı dosyasında;
tesisatçının, oda kayıt belgelerini görmek zorunda.
Bununla ilgili yönetmelik ve imar kanunu,
zaten 1985’ten beri; var, ama; kimse bakmıyor.
Kurumlara gittiğimizde; personel, ücret vb. bahanelerle karşılaşıyoruz.
Oysa unutmayalım; elektrik işi şaka değildir.
En tehlikeli mesleklerden birisiyiz.
Elektrik hayatın her anında var; insanlar 24 saat elektrikle iç içe.
Biz çok dikkatli olmalıyız.
Ama; vatandaş bu işin ciddiyetini bilmiyor,
bu nedenle; yetişmiş teknisyenlerimiz var ve herkes, görevini yapmalı.''
-----
Sizi; sadece mesleki denetim değil, aynı zamanda;
toplum yararına projelerinizle de tanıyoruz.
Oda olarak; yürüttüğünüz güncel projeler neler?
Özellikle, “Yetkili Elektrikçi Servisi” yani; YES uygulaması,
kamuoyunda büyük ilgi uyandırdı.
-----
''Teşekkür ederim.
Evet, biz bu işi yalnızca mesleki temsil olarak değil;
topluma karşı, bir sorumluluk olarak da görüyoruz.
YES (Yetkili Elektrikçi Servisi) adını verdiğimiz uygulamayla;
vatandaşlarımız, evlerine gelen elektrik teknisyeninin,
gerçekten yetkili olup olmadığını; sistem üzerinden kontrol edebiliyor.
Tesisat kontrolü yaptırmak isteyen vatandaşlar;
çağrı merkezimize ya da sistemimize başvurarak, randevu alıyor.
Gönderdiğimiz teknisyen, üzerinde;
kimlik kartı, tek tip kıyafet taşıyor ve tüm işlem, kayıt altına alınıyor.
Olası bir hasar durumunda ise; sigorta devreye giriyor.''
-----
Bu sistemin; teknik denetim dışında, sosyal bir tarafı da var sanırım?
-----
''Kesinlikle.
YES uygulaması aynı zamanda; bir sosyal sorumluluk anlayışıyla çalışıyor.
Elektrik tesisatlarının, riskli olup olmadığını merak eden vatandaşlar;
bizden, ücretsiz tesisat kontrolü talep edebiliyor.
Bu kontrolleri, gönüllü teknisyen arkadaşlarımız yapıyor.
Yani; vatandaş, cebinden para çıkmadan,
teknik açıdan güvenliğe kavuşmuş oluyor.
Şu anda; İBB ile entegrasyon sürecindeyiz.
“İstanbul Senin” mobil uygulamasına entegre olmak üzereyiz.
Temmuz ayında, sistem tamamen faaliyete geçecek.
Vatandaş, telefonundan birkaç adımda başvurusunu yapabilecek.
Bu; hem bizim ekibimizin organizasyonunu kolaylaştıracak,
hem de vatandaşın YES’e ulaşmasını, çok daha pratik hale getirecek.''
-----
Sadece denetim değil, sosyal fayda alanında da aktif olduğunuzu görüyoruz.
Bu kapsamda; YES’in başka hangi yönleri öne çıkıyor?
-----
''Elektrik işleri, artık ‘bir tanıdık’ üzerinden değil;
belgeli ve sigortalı bir teknisyen eliyle, yürütülmeli.
YES sistemi; tam da bu güveni sağlamak için kuruldu.
Temmuz sonrası, İstanbul’un tüm ilçelerinde aktif olacak.
Aynı anda; farkındalık kampanyaları da başlatacağız.''
.jpg)