|
Tweet |
Yılın son çeyreğinde;
küresel ticaretin, yüksek faiz ortamı ve enflasyonist baskılar nedeniyle;
tüketim harcamalarının kısıtlandığı bir süreçten geçtiğine dikkat çeken
TİM Yönetim Kurulu Üyesi ve
GAİB Hububat Birliği Başkanı Celal Kadooğlu,
şunları söyledi:
“Uluslararası gıda ithalatçıları;
yıl sonu mali kapanışları öncesinde,
depolarında; yüksek maliyetli stok taşımaktan kaçınıyor ve
küresel emtia fiyatlarındaki gevşeme beklentisiyle;
alımlarını, asgari düzeyde tutuyor.
Orta Doğu hattında,
Amerika ile İran arasındaki askeri çatışma ihtimalinin gerilemesi ve
Brent petroldeki gevşeme;
uluslararası taşımacılık operasyonları üzerindeki olağanüstü navlun baskısını,
hafifletmeye başladı.
Hürmüz Boğazı ve Körfez geçişlerindeki yüksek savaş riski;
sigorta primlerinin yatışmasıyla,
lojistik maliyetlerin; yönetilebilir bir seviyeye çekilmesi bekleniyor.
Ancak;
enerji fiyatlarındaki ve nakliye giderlerindeki gevşeme,
Orta Doğu pazarında; doğrudan bir talep artışı, anlamına gelmeyebilir.
Çünkü, başta Irak olmak üzere;
temel ihracat pazarlarımızın ekonomisi,
doğrudan; petrol gelirlerine dayanıyor.
Petrol fiyatlarının gerilemesi,
bu ülkelerde kamu gelirlerini ve ticari likiditeyi daraltırken;
ithalatçılar da navlun ve girdi maliyetlerinin düşeceğini ve
gıda ürünlerinin ucuzlayacağını düşünerek; siparişlerini erteleyebiliyor.”
Bu beklentinin;
bölgedeki alıcıları, uzun vadeli sözleşmeler yapmak yerine;
siparişlerini, haftalık veya spot partilere bölmeye itebildiğini ifade eden Kadooğlu;
“Bizim buradaki temel gücümüz, Güneydoğu Anadolu olarak;
ana pazarlarımıza coğrafi yakınlığımız ve esnek kara lojistiği altyapımızla,
talebe; saatler içinde yanıt verebilme kabiliyetimiz.
Alıcıların, düşük stokla ve dar zaman aralıklarıyla çalıştığı bu dönemde;
Habur ve çevre gümrük kapılarındaki operasyonel geçiş hızını kesintisiz korumaya,
ticari tahsilat kanallarındaki öngörülebilirliği sağlamaya ve
rakiplerin, fiyat baskısına teslim olmadan;
pazar payımızı, elde tutmaya çalışıyoruz.” dedi.
Uluslararası tarım piyasalarında, hammadde akışının yön değiştirdiğine ve
Karadeniz’deki kısıtlar karşısında alternatif rotaların öne çıktığına işaret eden Kadooğlu;
değerlendirmesini, şöyle sürdürdü:
“Rusya’nın, Karadeniz’deki aksamalar nedeniyle;
Hazar üzerinden, İran’a rekor hacimde tahıl ulaştırması;
yakın coğrafyamızdaki hammadde dengelerinin ve transit rotaların,
ne denli hızlı değiştiğinin somut bir örneği.
Bu hareketlilik;
sanayicimizin ihtiyaç duyduğu kaliteli hammaddeye
hangi koşullarda ulaştığı sorusunu, her zamankinden daha kritik hale getiriyor.
Türkiye’nin, bu yıl hububatta yakaladığı yüksek üretim seviyesi ve
Toprak Mahsulleri Ofisi’nin sağladığı hammadde arzı,
genel iç piyasa fiyat dengesi açısından; değerli bir zemin, ancak;
genel rekoltenin yüksekliği,
ihracata yönelik katma değerli üretim yapan gıda sanayicimizin
maliyet yükünü, kendiliğinden hafifletmiyor.
Serbest piyasada;
makarnalık buğdayın, ekmeklik buğdaya kıyasla;
ton başına belirgin bir primle fiyatlanması,
nihai ürün maliyetlerine doğrudan etki ediyor.
Üstelik;
Irak ve Suriye gibi pazarların,
kendi un değirmeni yatırımlarını devreye alması ve
Mısır gibi rakiplerin, bölgesel ticaret anlaşmalarıyla;
Afrika’da daha düşük gümrüklerle faaliyet göstermesi de
bizi, fiyat odaklı çok çetin bir rekabete zorluyor.
Sanayicimizin, yükselen koruma duvarlarına karşı;
daha dengeli maliyetlerle hareket edebilmesi gerekiyor.”
-----
Güneydoğu Anadolu Bölgesi Ekim ayında;
298,3 milyon dolarlık hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri ihraç etti.
Yılın ilk 10 ayında;
sektörel ihracatı yüzde 4,4 artışla 3,1 milyar dolara yükselen Güneydoğu,
bölge olarak; Türkiye’nin toplam hububat sektörü ihracatındaki yüzde 30,7’lik payla,
sektörel liderliğini korudu.
Miktar bazında ihracatın,
yüzde 2,3 yükselişle 3,6 milyon ton olarak gerçekleştiği on aylık süreçte;
1 milyon tonun üzerinde makarna,
621,7 bin ton buğday unu ve
373,7 bin ton ayçiçek yağı ihraç edildi.
En fazla gelir elde edilen ürün olan ayçiçek yağındaki ihracat,
yüzde 27 artış ile 621,5 milyon dolara ulaşırken;
ikinci sırada yer alan makarnanın ihracatı,
yüzde 10,5 artışla 552,4 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Sektörün en büyük pazarı, Orta Doğu’ya ihracat;
1,3 milyar dolara yaklaşırken,
Afrika ülkelerine; yaklaşık 1,1 milyar dolarlık ihracat yapıldı.