23.01.2018,00:48
İstanbul
Dolar
Euro
Altın
İmkb
Biliyor muydunuz? - 6
252016-mazlum-coruh-213948.jpg
MAZLUMUN FİKRİ
Barajlarımızın faydalı hacimlerinin yüzde 90’nı asla görev yapmaz, yapamaz. Biliyor muydunuz?

Başlangıç yazımda 3. Sırada ne demiştim hatırlayalım:

“Ülkemizde yapılan barajların faydalı, aktif, yani kullanılabilen hacimlerinin toplamı ihtiyacın on mislidir. Bu sebeple barajlarımızın büyük çoğunluğu asla görev yapmaz yapamaz. Bu vahim mühendislik sefaletini biliyor muydunuz?”

 

Bu konunun açılımı uzun süreceğinden ben sadece sonuçları paylaşacağım. Bir ön bilgi verelim:

 

Bir akarsuda veya parçasında, akan suyun aynı seviyede akmasını temin etmek için ihtiyaç duyulacak su bekletme hacmi hesaplanabilir değerdir ve sabittir.Yani bekletmeye alınabilecek su miktarı bellidir. Bu hüküm bütün akarsu için de geçerlidir.

 

Bir örnek vererek anlatayım. Çoruh Nehrinin her noktada eşit miktarda akmasını sağlayacak, bütün akarsu havzasında yapılabilecek su bekletme hacmi bürüt 2 milyar metreküptür. Ki asla bu kadar hacme ihtiyaç yoktur. Bu miktarın bekletilebilmesi için bir başka koşul daha vardır: Her noktada kurulacak her türlü tesisin su işleme kapasitesi ortalama debi dediğimiz debi kadar olmalıdır. Bu tesislerin kapasiteleri daha fazla, örneğin ortalama debinin iki misli seçilmesi halinde bu rakam 700-750 milyon metreküpe düşer. Yani biz Çoruh üzerindeki tesislerin su işleme kapasitelerini o noktadaki ortalama debinin iki misli seçersek bütün havzada bekletilebilecek su miktarı teorik olarak 700-750 milyon metreküpü geçmemesi gerekir. Bu rakam teoriktir; asla bu kadar hacme ihtiyaç olmaz, olamaz. Tesis debisi ortalama debinin iki mislinden fazla olursa bekletilecek hacım daha da azalır.

 

Çoruh Nehri üzerindeki tesislerin debileri hemen hemen ortalama debinin iki mislinden fazladır.(Örnek: Yusufeli Barajlı santralının olduğu yerde ortalama debi 120 metreküp/saniye buna karşılık tesis debisi 320 metreküp saniyedir.) Yani bu 700 milyon metreküpün çok altında bir bekletme hacmine ihtiyaç duyulur. Peki, Çoruh Nehri üzerinde yapılan sadece barajların aktif hacimlerinin toplamı ne kadar? Tam tamına 4,6 milyar metreküp. Bu sebeple Çoruh Enerji Planındaki barajların aktif hacimlerinin sadece 8 de biri, onda biri kullanılabilir. Bu rakam teoriktir; bekletilebilecek su miktarı daha da azalır. Bu kadar suyu bekletme mecburiyetiniz olamaz.

 

Konuyu bu şekilde anlatmaya çalıştıktan sonra ülkemizdeki akarsuların tümünde durum nasıldır? Onu da özetleyeyim:

 

Ülkemizdeki akarsuların yüzde yüz düzgün akıtılabilmesi için ihtiyaç duyulacak en büyük hacim en çok, en çok, 30-35 milyar metreküptür. Akarsularımız üzerindeki tesislerin kapasitelerini göz önüne alındığında bu miktar 11-12 milyar metreküpe düşmektedir. Ki bu rakam, yine teoriktir; asla bu kadar su, normal koşullarda bekletilemez. Buna karşılık: Ülkemizde yapılmış olan sadece 245 barajın su bekletme kapasitesi 70 milyar metreküptür. Diğer 800 barajın su bekletme kapasitelerini de eklersek bu rakam 110 milyar metreküpü aşmaktadır. Bu rakam, sadece yapılan barajlar için hesaplanmıştır. Yapılacak olanlar hariçtir. Barajlardan başka su bekletme yapıları da vardır. Sadece büyük göllerin su bekletme kapasitesi DSİ’ye göre 17 milyar metreküptür.

 

İhtiyaç 11-12 milyar metreküp; kapasite 110 milyar metreküp. Bu barajların hangisi tam kapasiteyle çalışır? Ve hala baraj yapılmak isteniyor. Siz bu işe isyan etmez misiniz?

 

(Devamı var- Sorgulayınız beni de denetleyiniz)

 

Yurttaş Mazlum Çoruh – İnş. Müh. Naci Özen

 mazlumcoruh@gmail.com

 

 


YORUMLAR
Yorumunuz editörlerimiz tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır. Toplam Yorum 0 | Onay Bekleyen Yorum 0

Yazarın Diğer Yazıları
YazıYorum
Bugün küresel anlamda ortalıktaki kaos, dünyayı sarsıyor. Esasen bunların temelinde iki neden aramak lazım.
Diğer Yazarlar
Türkiye ekonomisinin temeli % 99.8 KOBİ’lerimize bağlı.
Doğunun en batısı…Batının en doğusu…
Çavuşoğlu, kendi dönemlerinde hiçbir gelişme olmadığını da iddia etmişti.
Tarih 15 Nisan 2013.
Bu melanetleri işlemekle, işlettirmekle hangi amaca varılmak istenmiştir?
Sezon başından bu yana ön görülen ve tahmin edildiği gibi, büyük takımların zor – kolay maç periyotları sonucunda 3 büyüklerin puanlarının eşitleneceği öngörüsü sonunda gerçekleşti.
Dünyanın bir bütün olduğu günümüzde, bilimsel verilerden yararlanmanın vakti gelmiştir.
Savaş yorgunu Avrupa kıtasının önce ekonomik işbirliği ile başladığı ve bir barış ve refah fikri olarak ilerleyen Avrupa projesi için önemli bir döneme tanıklık ediyoruz.
Unutmamalıdır ki, tarihinin hakikatına vakıf olmak bir ülkenin bağışıklık ilacıdır.
Yavaş yavaş kişilik değiştiriyorum; yeni kişilikler yaratma, taklit etmenin, dünyayı anlamanın ya da dünya anlaşılabilirmiş gibi yapmanın yeni tarzlarını yaratma yeteneğimle zenginleşiyorum (evrim burada olsa gerek)." diyor Pessoa..
Bir meslek sahibi olmak mı yoksa dünyayı keşfetmek mi?