19.01.2018,02:40
İstanbul
Dolar
Euro
Altın
İmkb
Borsanın değerini komisyon oranları mı belirleyecek?
16112017-demet-112601.jpg
DEMET KARAL
Sermaye piyasaları büyük bir dönüşüm süreci yaşıyor.

Kanunlar yeniden yazıldı, İMKB’nin ismi Borsa İstanbul A.Ş’ye (BIST) dönüştürüldü ve halka arz için düğmeye basıldı. Amaç; 2023’te İstanbul’un ‘Finans Merkezi’ne dönüştürülmesi…  İlk olarak NASDAQ OMX ile ortaklığı gündeme geldi. Yapılan anlaşma kapsamında NASDAQ OMX, BIST'ten yüzde 5 azınlık hissesi alacak ve bu payı ayrıca yüzde 2 ek hisse alma seçeneği kullanarak yüzde 7'ye çıkarabilecek. Yine aynı anlaşma kapsamında NASDAQ’dan alınacak yazılım için 150 milyon dolar ödeme yapılacak.  

 

Bu kapsamda Borsa İstanbul, gelirleri artıracak yeni uygulamaları hayata geçirmeye başladı. Şu an çok fazla gündemde olmayan ancak yakında yeni bir tartışmanın fitilini ateşleyecek en önemli konu borsa payı oranları ve diğer ücretlerin artırılacak olması.  Aracı kurumlar ve veri dağıtım şirketleri bu konuda hummalı bir çalışmaya girmiş durumda. Borsa İstanbul geliri artıracak projelere yoğunlaşırken faturayı yatırımcı ödeyecek gibi görünüyor. Tabii yarısından fazlası zarar eden aracı kurumlar yeni ismiyle yatırım kuruluşları da bu uygulamalardan nasibini alacak.

 

Öncelikle Borsa İstanbul ne istedi, ona bakalım…

SPK’ya gönderilen yazıdan kısacık bir paragraf şöyle: “Teknolojinin hızlı gelişimine ayak uydurmanın büyük yatırımlarla mümkün olduğu; bunun için faaliyetlerden elde edilen gelirin önem kazandığı uluslararası finans piyasasında, artan rekabet koşullarının bir sonucu olarak, gerçekleştirdiği yapısal dönüşüm sonrasında faaliyetlerinde karlılığı da gözetmek zorunda olan Borsa İstanbul açısından Pay Piyasası’na ve GİP’e ilişkin borsa payı oranlarının yükseltilmesi kaçınılmaz bir gereklilik olmuştur.”

 

Alelacele, tartışmaya mahal vermeden hayata geçirilmek istenilen bir uygulama… Çünkü Aracı Kuruluşları Birliği’nin fikri bile alınmadığı ortada.  Tam da Borsa İstanbul’un özelleştirilmesi konuşulurken bu hamleyle Borsa İstanbul’un gelirini artırıp daha yüksek fiyattan satılması planlanıyor. Başarılı olur mu bilinmez… Zaman gösterecek!

Gerçek olan bir şey var ki, ekstra her maliyet zaten az olan yatırımcı sayısını biraz daha azaltacak.

 

Yapılan bu hamle sonrasında yatırımcının Borsa’ya ulaşma maliyeti artacak. Çünkü yatırımcılar bugün cep telefonlarından bile izledikleri fiyat değişimleri için ekstra paralar ödemek zorunda kalacak. Aracı kurumlar, müşterilerine sundukları ücretsiz ekranlar için para istemeye mecbur olacak.  

 

Borsa payı maliyeti yüzde 50 artacak olan aracı kurumlar tabii ki bunu müşterilerine yansıtmak zorunda kalacak. Sonuç olarak yatırımcıların ödeyeceği işlem komisyonları değişecek. Ayrıca piyasa takibi için sunulan ekranlar artık bedava olmayacak ya da fiyatları artırılacak.  

 

Zaten bir avuç kalan borsa yatırımcısı da bu değişimi kolay kolay kabullenmeyecek gibi görünüyor.

 

Aracı kurumların birçoğu zarar ederken ve yatırımcı sayısı azalırken alınan bu kararlar büyük riskleri de beraberinde getirecek.

 

Burada bir diğer önemli nokta ise ismi Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB) olarak değiştirilen Türkiye Sermaye Piyasası Aracı Kuruluşları Birliği’nin fonksiyonu…

 

Aracı kurumlar bu kuruluşa aidat ödüyorlar, hem de hatırı sayılır miktarda. Bunun karşılığında ise haklarının savunulmasını, Birlik olarak çözümler üretilmesini bekliyorlar.

 

Bunu bekliyor olmaları da en doğal hakları. Ama görünen o ki bu kararlarda TSPB dikkate alınmıyor.

 

Aracı kuruluşları ve yatırımcıları ilgilendiren bir konuda, sektörü temsil eden sivil toplum kuruluşlarından görüş alınmaz mı? Borsa İstanbul’un bugünlere gelmesinde büyük katkısı olan aracı kurumlar artık kendileriyle ilgili kararlarda bile dikkate alınmıyor.

 

Belki aracı kurumların bu konuda sesi çıkmıyor ama otoritelerin de şapkasını önüne koyarak yatırımcının azaldığı bir dönemde artan komisyon oranlarının piyasanın geleceği açısından doğuracağı sonuçları tartışması gerekmez mi? Artan komisyonlar, maliyetler nedeniyle azalacak yatırımcı sayısı, gelir kaybı anlamına gelmeyecek mi?

 

Büyük bir risk kapıda! Sektör profesyonelleri, otoriteler, piyasada organize olmuş sivil toplum örgütlerinin konuyu enine boyuna irdelemesi gerekiyor.    

 

karal.demet@gmail.com


 

 

 


YORUMLAR
Yorumunuz editörlerimiz tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır. Toplam Yorum 0 | Onay Bekleyen Yorum 0

YazıYorum
TÜSİAD’ın genel kurulunda yaptığı önemli bir tüzük değişikliği var. Bu değişimle birlikte adındaki iş adamları ibaresi iş insanları olarak yenilendi.
Diğer Yazarlar
Türkiye ekonomisinin temeli % 99.8 KOBİ’lerimize bağlı.
Doğunun en batısı…Batının en doğusu…
Çavuşoğlu, kendi dönemlerinde hiçbir gelişme olmadığını da iddia etmişti.
Tarih 15 Nisan 2013.
Bu melanetleri işlemekle, işlettirmekle hangi amaca varılmak istenmiştir?
Sezon başından bu yana ön görülen ve tahmin edildiği gibi, büyük takımların zor – kolay maç periyotları sonucunda 3 büyüklerin puanlarının eşitleneceği öngörüsü sonunda gerçekleşti.
Otuz yılı aşkın süredir danışmanlık yaptığım özel sektörde, mali işler konularında işletmeleri gözlemledim.
Savaş yorgunu Avrupa kıtasının önce ekonomik işbirliği ile başladığı ve bir barış ve refah fikri olarak ilerleyen Avrupa projesi için önemli bir döneme tanıklık ediyoruz.
Unutmamalıdır ki, tarihinin hakikatına vakıf olmak bir ülkenin bağışıklık ilacıdır.
Yavaş yavaş kişilik değiştiriyorum; yeni kişilikler yaratma, taklit etmenin, dünyayı anlamanın ya da dünya anlaşılabilirmiş gibi yapmanın yeni tarzlarını yaratma yeteneğimle zenginleşiyorum (evrim burada olsa gerek)." diyor Pessoa..
Bir meslek sahibi olmak mı yoksa dünyayı keşfetmek mi?